March 3rd, 2016

Semele

We liepen met een groepje mensen een ‘spiraal’, een soort labyrint. Dat bestaat uit een touw op de grond dat naar binnen cirkelt. Je loopt naar het centrum en weer terug. In het middelpunt lag een schedel, verbeelding van onze voorouders, onze spirituele erfenis, en onze familievoorouders. We deden dat buiten, in het donker, vlak na zonsondergang.

Een spiraal is een heilige ruimte, waarbinnen je tot inzichten kan komen. Nooit zie ik visioenen of beelden als ik de spiraal loop. Dat hoeft niet. Als je binnen in de spiraal bent, is alles van betekenis. Een overvliegende vogel. Een kind dat roept. Maar nu was het anders. Toen ik in het midden stond, werd ik voor even één met een beeld van de godin en heilige Brigid. Tenminste dat dacht ik, dat ik één werd met Brigid. Het beeld kwam van een schilderij dat ik goed ken, waarin een figuur tussen vlammen omhoog stijgt, een lievelingsbeeld. Precies zo stond ik daar.

Ik vermoedde dat dit schilderij het verhaal uitbeeldde waarin Brigid door de lucht van Iona naar Bethlehem reist. En daar in de kerstnacht de vermoeide Maria voor een poosje aflost door Jezus onder haar mantel te houden. Brigid als pleegmoeder van Christus. Mooi en troostend. Het schilderij zou ook geboorte van Brigid kunnen zijn, waarbij een vlam van haar hoofd tot in de hemel rijkt. Een ‘heelbeeld’, waarin aarde en hemel verbonden worden. Helemaal mijn ding. Wat was ik er blij mee, met dit moment van eenwording met Brigid.

Hoe mis had ik het. Toen ik dit schilderij later in een creatieve opdracht had verwerkt, ging ik op zoek naar de schilder. En ik ontdekte: het was niet Brigid, maar Semele.

Semele is een vrouw uit een Griekse mythe. Ze wordt verzengd door de vlammen omdat ze Zeus, haar minnaar, in zijn ware gedaante ziet. Daar kunnen sterfelijke mensen niet tegen, tegen de verzengende vlammen van Zeus. Wat een schrik, zonder dat ik het wist was ik in het midden van de spiraal ook in contact gekomen met de gevaarlijke, vernietigende kant van vuur. Niet alleen met de mooie en verheven Brigid.

Het centrum van de spiraal was een kuiltje in het gras. Het kuiltje had gediend om hete stenen in te leggen die gebruikt worden in zweethut ceremonies.

Lang nadat we de spiraal liepen heb ik gehoord wie de kuil gegraven heeft. Els heeft dat gedaan. Els was een ‘vuurhoedster’. Ze droeg zorg voor het vuur en bracht hete stenen naar de kuil in de hut. Els leeft niet meer. Toen ze sterven ging had ze hier haar leven groots gevierd en afscheid genomen. Het is een prachtige plek, je kijkt uit op de weilanden en het is er stil. Els wist hoe ze vuur aan kon maken, ook als het nat en koud was. Ze kende de verterende kracht van vlammen, de helderheid die vuur biedt en hoe genoeglijk het vuur kan zijn. Ze wist ook wat te doen als vuur te groot werd. Ik ben blij dat Els daar ook was, in het midden van die spiraal samen met mij, Brigid en Semele.